Actieplan voor duurzame financiën: een nieuw toekomstbeeld

Gisteren speelde zich in Brussel zonder twijfel een deel van de toekomst van de mens op aarde af.

Gaat het om een top van de nucleaire superkrachten? Of een congres van experts inzake biodiversiteit om te redden wat er nog te redden valt?

Niets van dit alles. Gisteren werd het actieplan van de Europese Commissie voor duurzame financiën voorgesteld in aanwezigheid van de Franse president Emmanuel Macron. Het is voor de meeste mensen moeilijk om zich voor te stellen op welke manier “de toekomst van de mens op aarde” enigszins zou kunnen gekoppeld zijn aan een ogenschijnlijk onbelangrijk evenement dat - vreemd genoeg - door zijn naam gekoppeld is aan de financiële sector.

En toch. Tien jaar nadat het economisch evenwicht van de planeet begon te wankelen, is het niet langer zeldzaam – en gelukkig maar - dat financiën het predicaat “duurzaam”, “groen” of “verantwoordelijk” opgekleefd krijgt. Zonder te discussiëren over de effectieve, transversale en absolute realiteit van deze hervonden moraal, kunnen we blij zijn met de reeds afgelegde weg. We kunnen onszelf immers de vraag stellen of  dit wel zo vanzelfsprekend was tien jaar geleden?

Vandaag wordt dus aan Emmanuel Macron, voor wie de strijd tegen de opwarming van de aarde een van de sterke pijlers van zijn presidentschap is, het nieuw financieel kader voor Europa voorgesteld. Met een duidelijke doelstelling: bijdragen aan de ontwikkeling van een groenere en meer duurzame economie met respect voor de klimaatdoelstelling van het Akkoord van Parijs. Met andere woorden: hoe kunnen we de financiering aanmoedigen van projecten die Europa zullen toelaten om de klimaatopwarming een halt toe te roepen? Of, nog eenvoudiger gesteld: hoe moeten we het kapitaal oriënteren naar het algemeen welzijn?

Een vraag die voortaan op de lippen brandt van alle spelers binnen de financiële sector. Om tot dat punt te komen, waren tien jaren van introspectie nodig. We staan weliswaar nog maar aan het begin van de transformatie, die zich niet op uniforme wijze zal voltrekken, wat ook normaal is. Ze is nog pril in Azië, ontluikend in de VS, maar reeds in alle lagen van de industrie aanwezig in Europa.

Onder de impuls van een steeds groter aantal geïnformeerde beleggers ondergaan de mechanismen voor de financiering van de economie - in het bijzonder de bedrijven - stilaan een verandering. Radicaal en voor lange tijd. Beleggers kennen voortaan een premie toe aan “duurzame” projecten, aan een langetermijnvisie, aan bewuste, actieve, altruïstische ondernemingen. Ze willen de impact van hun beleggingen kunnen beoordelen. Hun agenten – vermogensbeheerders op de eerste plaats - dienen hen de middelen aan te reiken om dit te doen, en oplossingen voor te stellen om hen te oriënteren in de richting van duurzame groei en een inclusieve economie.

De Europese Commissie verdient alle lof voor de snelheid waarmee ze een ambitieus voorstel wist uit te werken, dat echter niets zal betekenen zonder een even proactief economisch beleid. De Europese financiële sector heeft er alles bij te winnen om deze kans aan te grijpen en om, zoals het actieplan zou moeten mogelijk maken, meer voorrang te geven aan duurzame financiën: door Europa mee te helpen uitgroeien tot een plek voor duurzame beleggers en koolstofarme technologie, zal ze een stevige basis creëren voor haar legitimiteit de komende decennia.

In dit tijdperk waarin de wereld gedwongen wordt om zijn consumptiegewoontes grondig te veranderen om onherstelbare schade te voorkomen en om het erfgoed voor de toekomstige generaties te bewaren, moeten de acties van elk van ons een hogere dimensie krijgen. Door het concept van duurzame financiën heeft de financiële sector opnieuw de volledige betekenis van haar maatschappelijk nut gevonden. Ze wil op een essentiële manier deze visie uitdragen.

Naïm Abou-Jaoudé is CEO van Candriam, een van de belangrijkste vermogensbeheerders in Europa, en Chairman van New York Life Investment Management International