Welke gevolgen voor de economie ?

Deze « gids », die u kunt downloaden, brengt de impact van de verkiezingen van 8 november op de Amerikaanse economie en, op kortere termijn, op de financiële markten in kaart. Die impact hangt niet alleen af van wie er tot president zal worden verkozen: het Amerikaanse politieke systeem functioneert zodanig – het presidentschap van Obama heeft dat aangetoond – dat de samenstelling van het Congres evenzeer meespeelt. Volgende dinsdag zal men ook stemmen voor een vernieuwing van een derde van de leden van de Senaat en het voltallige Huis van Afgevaardigden. De resultaten van deze verkiezingen zullen in grote mate de manoeuvreerruimte van de nieuwe president bepalen, en dan vooral op budgettair vlak.

Het economische programma van Hillary Clinton is relatief “klassiek”. Het voorziet immers in investeringen in infrastructuur en belangrijke herverdelende maatregelen, die voornamelijk worden gefinancierd door hogere belastingen voor de allerrijksten. De toepassing van dat programma zou de Amerikaanse groei licht moeten ondersteunen, vooral in 2018, zonder de evolutie van de overheidsschuld ingrijpend te veranderen. Wil het programma kans maken op uitvoering, dan zouden de Democraten een meerderheid in het Huis en in de Senaat moeten verwerven. En zelfs in dat geval zullen de genomen maatregelen moeten voortvloeien uit onderhandelingen: het programma van de kandidaat is zijn/haar eigen programma en niet noodzakelijk dat van de vertegenwoordigers van zijn/haar partij in het Congres! Mochten de Republikeinen de meerderheid verkrijgen in het Congres, dan zouden de door Hilary Clinton voorgestelde belastingverhogingen dode letter blijven. Beide partijen zouden echter een compromis kunnen sluiten waarbij infrastructurele uitgaven worden goedgekeurd in ruil voor een hervorming van de vennootschapsbelasting en een vermindering van de aanslagvoet (samen met een fiscale stimulus om winsten vanuit het buitenland te repatriëren). Een dergelijk compromis zou nog waarschijnlijker worden als de Democraten de controle over de Senaat in handen zouden krijgen. 

Het programma van Donald Trump is duidelijk “disruptiever” op het gebied van internationale handel maar ook op begrotingsvlak. Het voorziet eveneens in investeringen in infrastructuur, maar het stelt vooral massale belastingverlagingen voor, die vooral ten goede zullen komen van de rijkste Amerikanen en de bedrijven. Zonder de groei van minstens 3,5 % die hij belooft voor de komende tien jaar, zullen die belastingverlagingen leiden tot een spectaculaire uitdieping van het begrotingstekort. Om die reden maken ze weinig kans om te worden aanvaard door het Congres, zelfs als de Republikeinen de meerderheid zouden hebben in de Senaat en in het Huis. 

We gaan ervan uit dat de politieke spanningen in de marge van de verkiezingsdebatten straks weer zullen afnemen. Toch zal het, ongeacht wie er tot president wordt verkozen, enkele maanden duren voordat we de échte gevolgen van de verkiezingen op de economie zullen kunnen inschatten. Het bijgevoegde schema met uiteenlopende mogelijkheden vormt een vertaalslag van de informatie die vandaag beschikbaar is: het is duidelijk dat de verkiezing van Donald Trump samen met een versterking van de republikeinse meerderheid in het Congres, een verrassing voor de markten zou zijn. We zullen dit schema woensdagmiddag actualiseren en eventueel vereenvoudigen.